Obrady IX Walnego Zgromadzenia oraz przyjęte Stanowisko

Dnia 27 maja 2022r. w trybie zdalnym odbyło się Walne Zgromadzenie Dolnośląskiej Izby Rolniczej, któremu przewodniczył Prezes Zarządu Ryszard Borys. Funkcję sekretarza obrad sprawował Pana Dariusz Madejski.

Delegaci Walnego Zgromadzenia minutą ciszy uczcili pamięć zmarłego w maju Pana Roberta Świdra, Przewodniczącego Rady Powiatowej DIR Powiatu Lubańskiego.

Poza kwestiami organizacyjnymi omówiono kluczowe zagadnienia związane z bieżącą sytuacją w rolnictwie. Zwrócono uwagę na potrzebę powoływania komisji szacujących starty spowodowane suszą oraz konieczność zmiany systemu monitorowania i stwierdzania tego zjawiska, gdyż wciąż nie daje on rzeczywistego obrazu i rozmiaru start. Ponadto wskazano problem szkód w pogłowiu zwierząt gospodarskich powodowanych przez wilki oraz zawnioskowano o zwrócenie się z wnioskiem do MRiRW w zakresie sposobu i zasadności przyjętych zasad przyznawania dopłat do ugorów.

️Przyjęto Stanowisko IX Walnego Zgromadzenia Dolnośląskiej Izby Rolniczej VI kadencji z dnia 27 maja 2022roku

Samorząd rolniczy utworzono by działał na rzecz rozwiązywania problemów rolnictwa i by reprezentował interesy zrzeszonych w nim podmiotów wymienionych w Rozdziale 1 , Art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1995 r. o izbach rolniczych (Dz. U. 2022, poz. 183). Rolnictwo jest strategicznym działem gospodarki państwowej. Na tle Unii Europejskiej udział rolnictwa w tworzeniu PKB jest u nas wciąż relatywnie wysoki i wynosi 3 proc., a w zatrudnieniu w sektorze rolno-spożywczym stanowi około 10 procent. Właściwe gospodarowanie, to nie tylko kwestia PKB, ale również zabezpieczenie bezpieczeństwa żywnościowego kraju, i co bardzo istotne, dbanie o dalsze funkcjonowanie „warsztatu pracy” rolników. Procesy globalizacji, przy dużej regionalizacji branży nawet w obrębie jednego gospodarstwa, coraz większy zakres wymaganej dokumentacji sporządzanej przez rolników przy nie adekwatnie szybko rosnącym wsparciu w tym zakresie, wciąż śrubowane normy produkcji przy postępującej redukcji dostępnych środków do produkcji oraz zaburzenie dochodowości produkcji będące konsekwencją ww. oraz braku możliwości planowania i przewidywania powodują, że rolnictwo stało się ryzykownym zajęciem. Zajęciem realizowanym przeważnie „pod chmurką”, która daje coraz mniej deszczu lub leje się z niej deszcz nawalny, do tego często z gradem…

Dolnośląska Izba Rolnicza od początku funkcjonowania samorządu rolniczego kieruje do przedstawicieli władz oraz szefów jednostek działających w obszarze rolnictwa wnioski mające na celu zwrócenie uwagi na kluczowe dla rolnictwa, nie tylko w naszym województwie, zagadnienia. Wskazujemy potrzebę zmian projektowanych bądź już funkcjonujących zasad, zgłaszamy propozycje rozwiązań jak również zwracamy uwagę na potrzebę wdrożenia konkretnych narzędzi. Nasze wnioski są wynikiem stałego kontaktu i bieżącej współpracy ze środowiskiem w którym codziennie funkcjonujemy. Mają one na celu zniesienie przeszkód, na które rolnicy napotykają w realizowanych pracach, bądź mają pozwolić na wdrożenie rozwiązań ułatwiających prowadzenie i podejmowanie przez osoby decyzyjne działań. Mają one więc konkretny cel i wiążą się z wymiernymi skutkami dla beneficjentów tych działań. Wiele wniosków przekłada się na zniesienie ograniczeń na które napotykają ww. instytucje, bądź przyczyniają się do usprawnienia prowadzonych przez nie działań.

Z ogromnym rozczarowaniem przyjmujemy zbyt częsty brak właściwej reakcji na zgłaszane przez samorząd rolniczy wnioski. Udzielanie nam odpowiedzi, w których czytamy wywód jak prawo bądź inne wytyczne regulują dane kwestie bądź całkowicie pozostawianie pism bez odpowiedzi nie powinno mieć miejsca. Z zaskoczeniem i wręcz niedowierzaniem przyjmujemy sytuacje, gdy okazuje się podczas spotkań, że przedstawiciele władz nie mają wiedzy o zagadnieniach czy wnioskach kierowanych w pismach z Izb. Znamy przepisy i wytyczne, znamy sytuację gospodarki. Nie po to składamy wnioski by dostać pismo z cytowanymi zapisami ww. aktów lecz po to by je właśnie zmienić. Dodatkowo może należy zweryfikować system obiegu informacji w instytucjach, tak by osoby decyzyjne miały przekazywaną rzetelną, pełną informację kierowaną do nich.

Stoimy na stanowisku, iż osiągnęliśmy punkt krytyczny, wymagający zdecydowanego, konkretnego i rzetelnego podejścia osób decyzyjnych do problemów z którymi się zmagamy. Oczekujemy szybkiego podjęcia skutecznych działań czy rozwiązań w ramach partnerskiej współpracy i dialogu z samorządem rolników. Poniżej wskazujemy priorytetowe wg nas obszary, w których od lat działano ze zbyt małą skutecznością:

1. Przyjęcie definicji aktywnego rolnika uwzględniającej propozycję samorządu rolniczego;

2. Przyjęcie zasady równego traktowania gospodarstw rodzinnych bez wprowadzania niezgodnych z definicją „sztucznych” podziałów.

3. Prowadzenie właściwej regulacji cen na rynkach rolnych – interwencja w zakresie cen środków do produkcji rolnej. Bulwersujące dla nas są informacje czytane w prasie, np. „Grupa Azoty zwiększyła zysk dziesięciokrotnie (…). W Segmencie Agro odnotowano wzrost cen (…) surowców do produkcji (w tym blisko 5-krotny wzrost ceny gazu ziemnego). Konsekwencją tych zmian był wzrost cen produktów nawozowych- podała spółka.”. Niedopuszczalne jest bogacenie się spółek Skarbu Państwa na rolnikach. Ta „ścieżka” powinna być wykorzystana przez rząd do wsparcia produkcji w kraju tańszej żywności.

4. Gospodarowanie nieruchomościami rolnymi

• przyspieszenie rozdysponowania gruntów od lat pozostających w Zasobie. KOWR tłumaczy się nawałem pracy i brakiem wystarczających zasobów kadrowych. A przecież wystarczy szybko, maksymalnie uproszczoną ścieżką wyzbyć się trwale małych nieruchomości, i zacząć zajmować się sprawnie gruntami rzeczywiście istotnymi z rolniczego punktu widzenia.

• rozdysponowanie najlepiej poprzez sprzedaż małych nieruchomości do 2 ha wg. uproszczonych procedur, po stawkach określonych np. ceną żyta. W ustawie o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi SP wskazana jest w art. 30 ust 2 taka możliwość, jednak z powodu braku rozporządzeń wykonawczych w tym zakresie jest to przepis w zasadzie martwy, z którego KOWR nie korzysta.

• samorząd rolniczy musi mieć realny wpływ na rozdysponowywanie gruntów będących w Zasobie SP, opinia nie jest wiążąca i sprawia, że grunty często trafiają w ręce osób, które z rolnictwem nie mają nic wspólnego. Powinniśmy wiedzieć w czyje ręce ma trafić ziemia by była ona źródłem produkcji żywności a nie źródłem dochodu dla spekulantów.

5. Szkody w gospodarstwach wyrządzone przez zwierzęta (nie tylko łowne) oraz niekorzystne warunki pogodowe

• ułatwienie i przyspieszenie procedury szacowania strat, a nie jak obecnie jej wydłużanie. Rozszerzenie wykazu zwierząt wyrządzających szkody o muflony, żurawie, dzikie gęsi, łabędzie, gołębie grzywacze i kruki,

• należy określić maksymalną liczbę wilków, której obecność w środowisku nie będzie stanowić zagrożenia dla gospodarki rolnej człowieka w tym gospodarki łowieckiej,

• niezbędne jest wystąpienie do Ministra Środowiska o zmianę statusu ochrony wilka, z ochrony ścisłej na ochronę częściową . Liczebność wilków w Polsce pokazuje, że nie są one zagrożone wyginięciem, w wielu regionach stanowią już zagrożenie dla populacji zwierząt gospodarskich.

• należy wyznaczyć obszary, na których osiedlanie się wilków będzie niepożądane,

• wyłączenie wilków z ochrony całkowitej i objęcie ochroną częściową, wraz z prowadzeniem inwentaryzacji zwierząt i ewentualnej regulacji pogłowia,

• zmiana procedury stwierdzania i szacowania strat wywołanych niekorzystnymi warunkami pogodowymi. Wciąż nie dopuszcza się stwierdzenia np. suszy w przypadku jej rzeczywistego występowania, gdyż nie ma jej uwidocznionej w systemie monitorowania. Należy już powoływać komisje szacujące straty oraz dopracować system monitorowania suszy.

6. Dramatyczna sytuacja pokazuje na potrzebę pilnego zajęcia się tematem racjonalnego gospodarowania wodą i zwiększenia środków finansowych na ten cel przy jednoczesnym uproszczeniu procedur przy ich pozyskiwaniu.

7. Obecna sytuacja energetyczna wymaga intensywnych prac nad rozwojem biogazowni.

8. Mając na uwadze wypowiedź Pana Janusza Wojciechowskiego, komisarza do spraw rolnictwa Komisji Europejskiej, wygłoszoną podczas Kongresu Izb Rolniczych w maju br., żądamy wstrzymania wdrożenia Wspólnej Polityki Rolnej i Zielonego Ładu w rolnictwie do czasu ustabilizowania sytuacji gospodarczej w kraju. Nie zgadzamy się z ww. wypowiedzią i jesteśmy zdania, że rolnictwo nie udźwignie zmian wprowadzanych w ramach ww. programów przyjętych w obecnym brzmieniu zapisów.

Pozostajemy do dyspozycji w kwestii szczegółowych ustaleń i dyskusji.