Zgromadzonych przywitał Prezes Ryszard Borys, który poprosił o uczczenie minutą ciszy ś.p. Jana Laszczowskiego, byłego przewodniczącego RP DIR Powiatu Polkowickiego.
Prezes wskazał, iż celem spotkania jest m.in. dyskusja w temacie bieżącej sytuacji w rolnictwie oraz dyskusja w zakresie bieżących działań izby.
W spotkaniu na zaproszenie Zarządu uczestniczyli goście z instytucji, którzy przedstawili najważniejszych informacje dotyczące aktualnie rolników.
Pani Bernadeta Kucharska- Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa wskazała kluczowe zagadnienia dotyczące zasad oraz przepisów warunkujących stosowanie środków ochrony roślin Zwróciła się do zgromadzonych aby zgłaszać do Inspekcji zakończenie użytkowania danego opryskiwacza widniejącego w ewidencji. Poinformowała o akcji pobierania prób gleby w zakresie fitosanitarnym. Inspekcja stwierdza niestety sprzedaż ziemniaków bez wpisu do ewidencji producentów.
W ramach dyskusji poruszono temat nieskutecznych zapraw nasion przed pchełką. Insektycydy nie działają – rolnicy działają zgodnie z przepisami, ale wycofanie niektórych zapraw sprawia, że nie można skutecznie zabezpieczyć upraw.
Rolnicy zgłaszają, ze nie ma badań w zakresie zalegania śor w glebie. Powinien być okres karencji w związku z jego zaleganiem w glebie. Wchodzą nowe substancje a wcześniej stosowane są już zakazane. Nie można stosować substancji zza granicy. Izba wystosuje w tej sprawie pismo, wskazując iż biologiczne zaprawy nie działają skutecznie. Przewodniczący RP DIR Powiatu Wrocławskiego zobowiązał się przekazać nazwę zastosowanej zaprawy.
Pan Zygmunt Balant, Dyrektor OR ARIMR wskazał na potrzebę zakończenia działań wcześniej zaczętych z PROW aby płatności były zrealizowane do końca roku. ARiMR jest gotowa do wypłacania zaliczek z dopłat bezpośrednich. Od 16. X ruszy wypłata zaliczek w wysokości 70%, które zakłada się , że będą zrealizowane do końca roku. W zakresie działań rolnośrodowiskowych możliwa jest wypłata świadczeń w 100%. Będzie reaktywacja działań wspierających powodzian, ze względu na to, że wiele osób w okresie naboru nie mieli protokołów z szacowania strat. Nabory będą w okresie 20X- 6.XI, na tych samych zasadach co w pierwszym naborze. W zakresie klęsk pomoc będzie realizowana 27.X do 15.XI. Realizacja płatności będzie realizowana do końca grudnia.
Pomoc dla hodowców trzody w ramach bioasekuracji trwa od 29.IX – 17.X.
Pomoc w opłacaniu III i IV raty podatku rolnego – będzie nabór.
Planowany jest nabór na działanie Pożyczka, która będzie oprocentowana 2% w skali roku zabezpieczana wg zapowiedzi wekslem dla kwoty 800 000 z okresem spłaty do 15 lat– pomoc realizowana będzie przez Biura Powiatowe w formie papierowej- termin naboru będzie do 31.X Dodatkowo banki współpracujące z BGK będą udzielały kredytów obrotowych. Opracowywane są wytyczne.
Pani Ulatowska wskazała, aby gospodarstwa ekologiczne sprawdziły czy mają certyfikaty. Muszą być do 15.X aby otrzymać dopłaty.
W przypadku otrzymaniu zgłoszenia o braku uprawy należy w terminie 7 dni zgłosić się do ARiMR i wprowadzić w aplikacji dane.
Ministerstwo obecnie nie uruchamia programów modernizacyjnych. Jest szansa na to, że sukcesywnie będą uruchamiane środki pozwalające na realizację zadań w ramach już złożonych wniosków. Program cieszył się bardzo dużym zainteresowaniem co szybko wyczerpało pulę zabezpieczonych środków.
Pan Wiktor Zimmer zadał pytanie o płyty obornikowe i wdrażane wytyczne- kto nad tym czuwa? Hodowcy bydła mięsnego trzymają bydło cały rok na pastwisku- po co mają budować płyty obornikowe?
Przekazał, że nie ma wskazań jak płyta ma być zbudowana, mówi się tylko, że podłoże ma być nieprzepuszczalne. Przy częstym ścieleniu i wywożeniu obornika nie ma gnojowicy. Można też składować w polu w kilku miejscach i na wiosnę się rozwozi. W miejscu składowania rolnicy wysiewają trawę. Dodał, iż np. w Francji nikt nie wymaga płyty gnojowej nawet przy dużych hodowlach.
Pan Mariusz Hydzik wskazał, że wniosek w zakresie zwiększenie puli na działania dotyczące ochrony środowiska zostały wysłane przez Izbę jak tylko pojawiła się info o braku środków.
Pani Elżbieta Ulatowska zgłosiła aby uprościć zasady przy naborze wniosków na wsparcie małych gospodarstw- nabór do 29.XI- nie ma uzasadnienie oczekiwanie od rolnika wykonania badania rynku jeżeli zakłada np. sprzedaż 10 t zboża.
Pan Wojciech Gadziński, Zastępca Dolnośląskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii przekazał informację o jednostkach chorobowych które już są lub mogą nam grozić. Zbliża się grypa ptaków od północy województwa.
Z obserwacji wynika, że dorosłe ptaki dzikie uodparniają się na tę chorobę. Wypłacona pomoc to ponad miliard złotych.
Rzekomy pomór drobiu nie był przez wiele lat odnotowywany w Polsce, dopiero niedawno pojawiły się ogniska. Mamy obecnie ognista w części wschodniej kraju. Hodowcy rozpoczęli szczepienia. Problem jest z rolnikami prowadzącymi handel detaliczny, gdyż nie są przekonani do konieczności wykonania szczepień. Niestety szczepionki dostępne na rynku są ze względu na wielkość ampułki przeznaczone dla dużych ferm.
Problem jest też z ujęciami wody aby każdy ptak został w ciągu napojony w ciągu godziny od podania szczepionki- to jest ważne na etapie budowy dużej fermy.
Producenci drobiu z wielkopolski wykorzystują fermy na terenie powiatu legnickiego, co może przyczynić się do rozprzestrzenienia choroby.
ASF- mamy najlepszą sytuację od 2 lat. Ostatnie ognisko 3 lata temu. Tylko w powiecie trzebnickim były 2 przypadki ASF-u. Złożono wniosek do KE by zmienić kategorię zagrożenia dla wielu powiatów z II na I.
Zdarzyło się, że rolnik nigdzie nie zgłosił, że ma trzodę. Taka sytuacji nie powinna mieć miejsca ponieważ w sytuacji zagrożenia weterynaria w ciągu 48 godzin od wystąpienia zagrożenia obejmuje hodowle na określonym obszarze nadzorem.
Rolnicy muszą dokonywać zgłoszeń stad lub zaprzestania hodowli.
Choroby występujące u przeżuwaczy- pryszczyca- konsekwencje tej choroby są straszne.
Choroba niebieskiego języka- na terenie Dolnego Śląska mamy najwięcej ognisk w Polsce. Choroby roznoszone przez komary. Kuczmany są wektorem przenoszącym chorobę. W okresie zimy te owady wchodzą w stan letargu. Niestety ta choroba będzie w kraju. Jedynym zabezpieczeniem są szczepienia- niestety przemysł farmaceutyczny ma problem ze stworzeniem właściwej szczepionki.
Guzowata choroba skóry- choroba wektorowa przenoszona przez owady- trzeba się liczyć z tym, że choroba ta może się u nas pojawić. Weterynaria przygotowuje się do jej pojawienia i tworzy programy rozpoznawania.
Pomór małych przeżuwaczy (owce i kozy) – pojawił się w innych krajach- tam gdzie się choroba pojawi tam zostaje. Na pojawienie się choroby ma wpływ przemieszczanie
W dalszej części spotkania poszczególni Przewodniczący omówili działania na terenie danego powiatu.
Pan Tadeusz Kinach, Powiat Złotoryjski- problemy z zagospodarowaniem gruntów rolnych z KOWR. Wiele gruntów wydzierżawiono w przetargach licytacyjnych.
Grunty które miały być przeznaczone do dzierżawy- KOWR przedłużył umowę co nie jest zgodne z obietnicami Dyrektora KOWR ani oczekiwaniami rolników. Odbywa się to bez konsultacji z osobami zaangażowanymi w to działanie.
Na siłę próbuje tworzyć się OPR.
Fatalna sytuacja na rynku zbóż. Brak możliwości sprzedaży zbóż.
Pan Jan Smorawski, Powiat Oleśnicki- ceny nie gwarantują spłaty kredytów płynnościowych. W obecnej sytuacji młodzi rolnicy nie będą chcieli przejmować gospodarstw zwłaszcza w obliczu Umowy z Mercosur.
Pan Roman Pastuch, Powiat Lubiński- wiele gospodarstw dotknęły klęski żywiołowe, głównie grad. Delegacji działali aktywnie w komisjach szacujących straty.
Pan Zdzisław Kanas, Powiat Milicki- zawnioskował by zwrócić się do GUS, czynniki do wyliczania dochodu rolniczego powinny być przejrzyste i jawne- czy brane są pod uwagę kredyty. Poruszył temat stawki żyta branej do wyliczania podatku rolnego- nijak ma się do obecnej sytuacji na rynku. Wskazał, że szkody wyrządzane przez żurawie to plaga powiatu- Rada złoży wniosek o odszkodowania za straty. Dodatkowo problem z ubezpieczaniem zwierząt od chorób – należy zawnioskować o realne wsparcie w tym zakresie i możliwość od ubezpieczenia od za. Zaprosił na konkurs orki 18.X.
Pan Jan Rewers, Powiat Górowski- Przewodniczący poinformował o wydarzeniach w które Rada się angażowała, podziękował za wsparcie finansowe organizowanych wydarzeń.
Pan Zbigniew Kacała, Powiat Polkowicki- Przewodniczący poinformował o działaniach promocyjnych podejmowanych przez Delegatów. Poszczególne wydarzenia wsparto finansowo. Obecnie odbywają się żniwa cebulowo- ziemniaczane. Ceny za ww. produkty są bardzo niskie. Rolnicy mają problem ze sprzedażą ziemniaków. Zaczynają się żniwa kukurydziane. Problem jest ze sprzedażą słonecznika.
Pan Tadeusz Mochalski, Powiat Zgorzelecki- 5 powiatów regularnie organizuje wspólne posiedzenia. Rada reprezentowała izbę w poszczególnych wydarzeniach. Wskazał na małe zaangażowanie Delegatów w działania RP. Problem przy rozdysponowaniu nieruchomości, rolnicy powinni przy tych działaniach korzystać ze wsparcia izby. Wskazał, że tzw. 30- stki muszą być szybko rozdysponowane przez KOWR, który musi też w końcu szybko rozdysponować małe nieruchomości. Dodał, że rejestry np. zabiegów powinny być konsultowane z izbą. To jest w bazie np. ARiMR i powinno się tylko zaimportować dane.
Pan Waldemar Mazurek, Powiat Wrocławski- plony były bardzo dobre, niestety są niskie ceny, co wymaga rozwiązań systemowych – powinien dziś być uruchomiony skup interwencyjny. Brakuje stabilizacji. Zawnioskował o zorganizowanie forum z udziałem ministrów, posłów i europosłów by dyskutować o problemach rolników w obecnej rzeczywistości i wypracować rozwiązania.
Pan Bartosz Łasica, Powiat Lubański- Rada wnioskowała aby KOWR podzielił nieruchomości i dopiero wtedy je rozdysponować. Wskazał, że sieje rzepak z roślinami towarzyszącymi np. kozieradką co sprawia, że nie ma problemu z mszycami.
Pan Wiktor Zimmer, Powiat Karkonoski- wskazał, że młodzi nie chcą angażować się w działalność samorządu rolniczego. Przekazał informację o wydarzeniach w które angażowała się Rada. Wskazał, że wiele gospodarstw przeszło na ekologię. Zboża produkowane są głównie pod własne potrzeby. Grunty z zasobu KOWR zostały rozdysponowane w przetargach. Omówił specyfikę powiatu w zakresie rolnictwa. Przekazała, że skutki powodzi udało się złagodzić. Remontowany jest zbiornik w Mysłakowicach. Ma być budowany nowy zbiornik retencyjny.
Pan Ludwik Twardochleb, Powiat Głogowski- Przewodniczący omówił działania Rady Powiatowej. Dużą aktywność wykazano w zakresie przejazdów kolejowych. Wciąż trwają działania w zakresie stacji meteorologicznej na terenie powiatu.
Przekazał zaproszenie na wydarzenie możliwości pozyskania środków na odnawialne źródła energii organizowanego w Głogowie.
Pan Leszek Wicha, Powiat Średzki- klęska urodzaju, brak powierzchni magazynowych to główne problemy rolników poza cenami. Przewodniczący omówił działania Rady. Wskazał na bardzo dobrze układającą się współpracę z samorządami lokalnymi. Przekazał informację o zajęciu I miejsca przez Pana Pawła Barczewskiego w konkursie KRUS na najbezpieczniejsze gospodarstwo. Przekazał informację o ogromnej dumie i gratulacje dla zwycięzcy. Prezes również przekazał gratulacje dla Pana Pawła Barczewskiego wraz z rodziną.
Pan Ryszard Frączek, Powiat Legnicki- Pan Frączek odniósł się Dożynek Wojewódzkich organizowanych w tym roku. Delegacje pocztów sztandarowych to jedyna rola rolników, natomiast traktowanie rolników przez organizatorów pozostawia wiele do życzenia. Przekazał podziękowania za aktywność izby przy organizacji stoisk. Wskazał, że na spotkaniach Izby powinni być przedstawiciele np. Wojewody aby wysłuchali wniosków i podjęli działania w tym zakresie. Wskazał na katastrofalną sytuację finansową rolników. Zgłosił wniosek o wrócenie do tradycji dożynek izbowych by to było święto rolników. Dodatkowo wskazał na ogromny problem dla rolników w związku z budową autostrady- nikt nie kosi terenów zielonych przy nich. Niedopuszczalne jest nie konsultowanie budowy autostrad i drób szybkiego ruchu z izbą rolniczą.
Pani Elżbieta Ulatowska, Powiat Kłodzki- z powodzią sobie poradzono. Wnioski złożone przez rolników- zostały rozpatrzone i środki zostały wypłacone. Wiele działań podejmowano w związku z wilkami, niestety na poziomie organów decyzyjnych nic nie zrobiono by rozwiązać problem. Odbyły się na terenie powiatu przetargi na grunty z Zasobu SP. W przetargu na 7 działek jest 140 ofert.
Działek do rozdysponowania przez KOWR jest dużo, w tym takie o których KOWR nie wie. Omówiła kwestię planowanej na terenie powiatu inwestycji związanej z fotowoltaiką. Przewodnicząca omówiła działania prowadzone przez Radę. Wystąpili do Ministra Infrastruktury o możliwość przejazdu pojazdów rolniczych obwodnicą Kłodzka. GDDKiA przekazała to do Policji, która wydała negatywną opinię. Przewodnicząca zawnioskowała o wyjazd z okazji 30-lecia na teren działania innej izby.
Pan Jerzy Truś, Powiat Wołowski- przekazał informację o kontrolach w zakresie zabiegów agrotechnicznych. Sytuacja finansowa rolników jest niezadowalająca. Na ostatnie posiedzenie RP nie przybyli przedstawiciele gmin. W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele instytucji. Współpraca z ARiMR jest bardzo dobra. W Weterynarii sytuacja się nie zmieniła. Omówił działania delegatów Rady oraz przetargi na dzierżawę na terenie powiatu. Musi być większy nadzór nad towarami wwożonymi przez granice, głównie spoza UE. Protesty nic nie dają. Służby nie działają jak należy. Rolnicy powinni zbojkotować sprzedawców sprowadzanych towarów – nie kupować od nich sprzętu czy nawozów.
Pan Wiktor Skotnicki, Powiat Ząbkowicki- Rada bardzo dobrze współpracuje z wszystkimi instytucjami. Uczestniczono we wszystkich dożynkach, podczas których wręczano podziękowania dla wszystkich Starostów dożynek. Rolnicy zgłaszają problemy z odbiorem wysłodków buraka cukrowego. Wszyscy rolnicy uprawiający buraka cukrowego powinni mieć możliwość odbioru wysłodków. W pierwszej kolejności wysłodki powinny trafiać do rolników, zwłaszcza hodowców a nie do biogazowni. Zaapelował by wrócić do kampanii eliminowania rolników ze wsi, by min. budować świadomość roli rolnika.
Pan Henryk Kowalik, Powiat Trzebnicki- omówił działania podejmowane zakresie spółek wodnych, ekoschematów, stosowania środków biologicznych itp. Szczegółowo wskazał działania podejmowane jako Delegat do KRIR i złożone wnioski oraz przekazał informację z rozmów z ministrami i przedstawicielami instytucji rolniczych.
Pan Waldemar Jankowski, Powiat Jaworski- wskazał, że utrzymuje kontakt i stara się współpracować z wszystkimi podmiotami i osobami działającymi na rzecz rolnictwa.. Podziękował zaangażowanym w organizację działań Izby prowadzonych podczas Dożynek Wojewódzkich. Wskazał, iż na terenie powiatu jaworskiego współpraca z instytucjami okołorolniczymi jest średni. Rada dba o to by realizować zadania jakie powinny być zrealizowane. Instytucje powinny wspierać rolników a tym samym współpracować z Izbą gdyż to dzięki rolnikom działają.
Pan Mieczysław Środa, Powiat Lwówecki- omówił działania Rady. Omówił spotkanie z ministrem, które było bardzo konstruktywne. Wskazał na marazm jaki jest w związku z obecnie prowadzoną polityką dotyczącą rolnictwa.
Pan Mariusz Hydzik, Powiat Świdnicki- przekazał informację o działaniach RP, odbytych spotkaniach. Współpraca z instytucjami okołorolniczymi jest średnia. Dużo uwag rolnicy zgłaszają w związku z brakiem rozdysponowania gruntów rolnych. Odniósł się również do gruntów przekazanych do OHZ zamiast rozdysponowania ich wśród rolników.
Pan Ryszard Borys, Prezes Izby przekazał informację o Radzie powołanej przy Państwowej Inspekcji, która ma wspierać rolników. PIP prowadzi kontrole już kontrole w gospodarstwach. Prezes podjął temat odrolnień gruntów. Przypomniał pismo Ministra w tym temacie z 2024 roku. Wskazał, iż musi być przeprowadzona dogłębna analiza wniosków i ochrona gruntów rolnych. Oczywiście ważny jest kontakt z gminą w zakresie realizacji działań na cel publiczny. Temat ten będzie omawiany jeszcze na Walnym Zgromadzeniu Izby.
